(untitled) (КЫРГЫЗ РЕСПУБЛИКАСЫНЫН УЛУТТУК ИЛИМДЕР АКАДЕМИЯСЫНЫН КАБАРЛАРЫ, 2026)
Кадимки бадам (Amygdalus communis L.) — бул кургакчыл аймактарда, өзгөчө Түштүк Казакстанда өстүрүүгө ылайыктуу, кургакчылыкка чыдамдуу жана баалуу жаңгактуу өсүмдүк. Бирок, Казакстандын аймагында сейрек кездешкендиктен жана алсыз абалда болгондуктан, аны сактап калуу жана калыбына келтирүү боюнча натыйжалуу стратегияларды иштеп чыгуу зарыл. Изилдөөнүн алкагында Казакстандан 12 жана Кыргызстандан 6 бадамдын генотипи тандалып алынып, сүрөттөлдү. Казакстандын аймагындагы изилдөөлөрдүн негизинде жапайы бадам популяцияларынын азыркы ареалы такталып, картасы түзүлдү. Клондук микрокөбөйтүү ыкмасы иштелип чыгып, оптималдаштырылды. Бул ыкмага эффективдүү стерилизация режимдери жана азыктандыруучу чөйрөнүн тандап алынуусу кирет. MS чөйрөсү 1,0 мг/л БАП жана 0,02 мг/л ИМК кошулганда жогорку натыйжалуулук көрсөттү. Алынган жыйынтыктар бадамдын генофондун сактап калууда, популяцияларын калыбына келтирүүдө жана коммерциялык көбөйтүүдө колдонулушу мүмкүн.