(untitled) (КЫРГЫЗ РЕСПУБЛИКАСЫНЫН УЛУТТУК ИЛИМДЕР АКАДЕМИЯСЫНЫН КАБАРЛАРЫ, 2025)
Бул макалада 20-кылымдын 20-жылдарындагы коомдук-тарыхый окуялардын натыйжасында Казакстанда музыкалык чыгармачылыктын оозеки формадан академиялык системага өтүшү каралат. Бул өзгөрүү музыкалык-агартуу жана маданий мекемелердин, анын ичинде 1934-жылы негизделген Казак эл аспаптар оркестринин түзүлүшүнө алып келген. Оркестрдин репертуары кеңейген сайын, домбыра тобунун аспаптарын кайра куруу зарылдыгы келип чыккан: алардын диатоникалык системасын хроматикалык түргө өткөрүү жана ар кандай тембрлерди жасоо. Домбыра бас аспабы Казакстанда 1935-жылдан баштап жергиликтүү усталар тарабынан жасала баштаган. Анын реконструкциясы бир нече этаптан өтүп, 1950-жылдары нейлон жиптери металлга алмаштырылып, үчүнчү жип кошулган. 1957-1958-жылдары Курмангазы оркестринин аспаптары СССР Министрлер Советине караштуу Эксперименталдык музыкалык цехте жасалган. Изилдөө 1959-жылдагы (уста К. Касымов) жана 1957-жылдагы (уста С. Федотов) бас-домбыралардын эрго-морфологиялык өзгөчөлүктөрүн талдайт.